Συνέντευξη που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό «REVIEW On Line»

1. Από πότε σας μπήκε το μικρόβιο της πολιτικής; Ποιος σας παρακίνησε;

Ο ίδιος μου ο εαυτός. Είναι καθαρά θέμα χαρακτήρα. Είναι μέσα μου ξεκαθαρισμένο από πολύ παλιά. Και είναι η απάντηση στο ερώτημα «τι κάνουμε όταν πρέπει να πάρουμε μια θέση;» Θα γκρινιάζουμε, θα διαφωνούμε ή θα λειτουργούμε θετικά; Εγώ απαντώ πάντα καταφατικά. Γιατί πιστεύω πως η κριτική, πρέπει πάντα να συνοδεύεται με πράξη. Αλλιώς είναι μιζέρια και κακομοιριά.

Έτσι λοιπόν, από παλιά, από τα νεανικά μου χρόνια ακόμη, συμμετείχα σε κάθε τι που πίστευα, ότι μπορούσε να φανεί χρήσιμη η παρουσία μου.

Δημιουργική η συνεισφορά μου. Είτε ήταν στον συνδικαλιστικό τομέα του κλάδου μου, είτε στις ευρύτερες αναζητήσεις της Τέχνης (Κινηματογράφος -Μουσική). Όλα αυτά, μπορεί να ενέχουν και στοιχεία Πολιτικής. Όμως, στον καθαρά πολιτικό στίβο, μπήκα μέσα από τον χώρο της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Όπου, εκεί, στο κύτταρο της κοινωνίας, ανακαλύπτεις τη μαγεία και τη γοητεία της ενασχόλησης με τα κοινά. Θεωρώ τον «πολιτικό» εαυτό μου, γέννημα της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και τυχερό γι αυτό το γεγονός. Και εκτιμώ, ότι από το σχολείο αυτό, θα έπρεπε να φοιτήσουν όλοι οι πολιτικοί.

Πέρα από αυτό, όμως, όταν ανοίγεσαι στον ευρύτερο χώρο της πολιτικής, μέσα από τους ανθρώπους, τις αντιθέσεις, τις ιδέες, τα ιδανικά, τις συμπεριφορές, τις κοινωνικές στάσεις, διαπιστώνεις το μέγεθος της ευρύτητας που μπορείς να δεις τον κόσμο. Και είναι μαγευτικό αυτό. Όπως και η αίσθηση της προσφοράς, για όποιον είναι σε θέση να την έχει.

2. Ποιες οι καλές και οι κακές στιγμές ενός πολιτικού;

Δεν θα κρίνω σαν καλές ή κακές, κάποιες στιγμές μόνον από ένα εκλογικό αποτέλεσμα. Δηλαδή το αν κέρδισες ή έχασες σε κάποια εκλογική αναμέτρηση.

Καλές στιγμές είναι και οι δύσκολες, κάθε προεκλογικής περιόδου, όπου με τους συνεργάτες σου αγωνίζεσαι για το καλύτερο αποτέλεσμα.

Καλές στιγμές, είναι οι πολίτες που σε πλησιάζουν και που τους πλησιάζεις. Είναι το αίσθημα της ευθύνης που νοιώθεις να σου μεταβιβάζουν και οι ελπίδες που εναποθέτουν επάνω σου. Και είναι καλές στιγμές, αυτές που σου εκμυστηρεύονται ότι τους δικαίωσες. Ότι δεν τους πρόδωσες. Ότι άξιζες την εμπιστοσύνη τους. Και είναι τότε, που αντί να επαναπαυτείς στην επιβράβευση, γίνεσαι πιο υπεύθυνος, πιο συνεπής. Καλές στιγμές είναι όταν μετά από επιμονή και κόπο, βλέπεις ότι επιβεβαιώνονται οι θέσεις σου και οι επιλογές σου. Έστω και αργά. Ακόμη, στα θετικά μπορεί να εγγραφεί και το ότι μέσα από την καθημερινή επαφή και επικοινωνία, γνωρίζεσαι με πολύ κόσμο, «δένεσαι» πολλές φορές μαζί του. Μέσα από τη διαδρομή, έκανα φίλους, όχι μόνο «πολιτικούς», που χαίρομαι πραγματικά για αυτό.

Σαν κακές στιγμές, αυτό που σίγουρα μπορώ να αναφέρω, είναι η μείωση του χρόνου που θα αφιέρωνα στην οικογένεια μου, στην προσωπική μου ζωή (ευτυχώς έχω την κατανόηση τους). Και αναμφίβολα, στα αρνητικά θα χρεωθεί και η άδικη αντιμετώπιση, που μερικές φορές συναντάς από κάποιους. Τελικά, κάνοντας το ισοζύγιο μεταξύ καλών και κακών που εισπράττει κανείς, δεν μπορώ με βεβαιότητα να απαντήσω για το που γέρνει η πλάστιγγα. Μάλλον λειτουργεί σαν εκκρεμές.

3. Τι σας λένε οι πολίτες όταν τους συναντάτε; Κάνουν παράπονα; Λένε ότι όλοι οι πολιτικοί είναι ίδιοι;

Αυτό που κατά κύριο λόγο συναντάς από μια μεγάλη μερίδα της κοινωνίας, είναι η απαξίωση, τόσο για την πολιτική, όσο και για τους πολιτικούς. Και είναι άδικο και ισοπεδωτικό να ταυτίζονται όλοι και όλα. Γιατί, σίγουρα δεν ευθύνονται όλοι οι πολιτικοί χώροι για την κακή διαχείριση της εξουσίας, για την ανεργία, την οικτρή οικονομική κατάσταση, για τα προβλήματα της καθημερινότητας, της υγείας, της παιδείας. Δεν είναι το σύνολο του πολιτικού κόσμου ένοχο για το σκάνδαλο του χρηματιστηρίου, ούτε καρπώθηκαν όλοι από αυτό. Δεν είναι όλοι ίδιοι. Και, αν κυριάρχησε η αντίληψη αυτή, οφείλεται πρώτα σε αυτούς που σκόπιμα την καλλιέργησαν και την συντηρούν, γιατί έτσι καλύπτουν τις δικές τους ελλείψεις και παραπτώματα. Και ακόμη, γιατί κανένας, τελικά, δεν πληρώνει το κόστος των ενεργειών του. Περίσσεψε η ατιμωρησία και χάθηκε η αξιοπιστία.

4. Δηλαδή πως βλέπει ο πολίτης την πολιτική ζωή σήμερα;

Σήμερα, περισσότερο από ποτέ, ο πολίτης είναι πληροφορημένος. Για τα πάντα. Και αντιλαμβάνεται αμέσως τη συνάρτηση, ή και εξάρτηση συχνά, της κυβέρνησης με τα οικονομικά συμφέροντα.

Τη διαπλοκή, τη διαφθορά, την ανοχή ή τη συμμετοχή. «Το πολιτικό χρήμα». Που είναι, αυτό που προκύπτει μέσα από τις πολιτικές επιλογές και αποφάσεις των κρατούντων. Βλέπει, ακόμη την αναποτελεσματικότητα στην παραγωγή έργου. Καθώς επίσης και τη διαρκή έκπτωση στην κοινωνία. Και σε όλα αυτά, είναι που θα πρέπει να μην κάνει λάθος στην απόδοση ευθυνών. Να αποδώσει τις ευθύνες εκεί που ανήκουν. «Τα του Καίσαρος τω Καίσαρι». Γιατί αυτοί που προσπαθούν να περάσουν στην κοινωνία την εξομοίωση όλων, σίγουρα είναι αυτοί οι υπόλογοι και έχουν στο ακέραιο τις ευθύνες. Εκτός, όμως από τα παραπάνω, αυτό που είναι εξίσου ανησυχητικό και λυπηρό, είναι ότι σαν αποτέλεσμα αυτής της άποψης, έχει χαθεί από τον πολίτη η αγωνιστικότητα, η ελπίδα και η πίστη και η εμπιστοσύνη. Συστατικά απαραίτητα για την εύρυθμη λειτουργία της Δημοκρατίας.

5. Πώς περνάτε μια συνηθισμένη σας ημέρα;

Ένα μεγάλο μέρος της ημέρας, σίγουρα, με απασχολούν οι επαγγελματικές μου δραστηριότητες. Η δουλειά μου, που αποτελεί και τον μοναδικό πόρο της ζωής μου και μου ε πιτρέπει να παρέχω στην οικογένεια μου ότι χρειάζεται, μου δίνει και τη δυνατότητα να λειτουργώ σαν πολιτικός, έξω από άλλες εξαρτήσεις. Είναι κυρίαρχο για κάθε έναν που ασχολείται με την πολιτική, να μην έχει δεσμεύσεις (κυρίως οικονομικές) ή εξαρτήσεις, από κανέναν παράγοντα.

Αυτός που επιζητεί να κάνει την πολιτική μόνιμη πηγή εισοδήματος, ζει «από» την πολιτική σαν επάγγελμα, ενώ εκείνος που δεν το κάνει, ζει «για» την πολιτική. Σαν προϋπόθεση για να μπορείς να ζεις «για» την πολιτική, πρέπει να έχεις μια σχετική οικονομική ανεξαρτησία, από το εισόδημα που μπορεί να σου δώσει η ενασχόληση με αυτήν.

Έτσι, λοιπόν, μια συνηθισμένη ημέρα μου, είναι η ίδια με κάθε εργαζόμενου. Πέρα από αυτήν, όμως, είναι και η έντονη προσπάθεια για διαρκή ενημέρωση για όλα τα τρέχοντα θέματα και η συνεχής επικοινωνία με όλους τους πολίτες, είτε στο χώρο τους, είτε στο δικό μου. Και αυτό, πιστέψτε με, χρειάζεται πολύ χρόνο. Και δυστυχώς, η μέρα, έχει μόνο 24 ώρες.

6. Πως ξεκουράζεστε μετά από μια εντατική ημέρα;

Σίγουρα, μετά από μια τέτοια ημέρα, δεν μπορείς να κοιμηθείς. Γιατί όλη η ένταση και η υπερδιέγερση, δεν σου επιτρέπει να χαλαρώσεις αμέσως. Έτσι, μια παρέα από καλούς φίλους σε βοηθάει, από τη μια να κάνεις μια δημιουργική ανασκόπηση της μέρας που πέρασε, και από την άλλη σου παρέχει την ηρεμία του να «αφήνεσαι» χωρίς αναστολές και χωρίς τον φόβο της κακοπροαίρετης κριτικής. Ακόμη, ξεκούραση είναι το να ασχολείσαι με την οικογένεια σου, τα παιδιά σου, τα προβλήματα τους, όσο και αν αυτό θεωρείται αντιφατικό. Εξάλλου, αυτό είναι και το καταφύγιο του καθενός μας. Τέλος, όταν είμαι μόνος, η μουσική, το διάβασμα και η περιήγηση στο διαδίκτυο, είναι τα πιο δημιουργικά μέσα για να ξεκουραστώ. Πάντα η τεχνολογία και οι εξελίξεις της, που στα χρόνια μας τρέχουν με τρελούς ρυθμούς, είναι, από παλιά, η μεγάλη μου αδυναμία.

7. Με ποιόν τρόπο διακρίνετε την ποιότητα ενός ανθρώπου; Έχετε συναντήσει κάποιον που αμέσως να τον συμπαθήσετε;

Πέρα από το ένστικτο, που έχει ο καθένας μας, η μακροχρόνια ενασχόληση με το ελεύθερο επάγγελμα, αλλά κυρίως με την πολιτική, σου παρέχει την ικανότητα να κρίνεις σωστά τους ανθρώπους. Να τους αξιολογείς σωστά. Από την άλλη βέβαια, διατρέχεις τον κίνδυνο, του να σε κάνει δύσπιστο ή τουλάχιστο επιφυλακτικό. Αυτό που μπορώ, με σιγουριά, να πω είναι ότι όλα αυτά τα χρόνια, διατήρησα τον αυθορμητισμό μου σε σχέση με τους ανθρώπους, πήρα τα καλά από την εμπειρία αυτή, χωρίς να υπολογίζω το ρίσκο των ανθρωπίνων σχέσεων. ?λλωστε, πολιτική, όπως και ζωή, «εκ του ασφαλούς», δεν παρουσιάζει ενδιαφέρον και δεν γίνεται.

Ακόμη, πάντα στις σχέσεις μου, προσεγγίζω τους ανθρώπους με καλοπροαίρετη προδιάθεση, έξω από κάθε προκατάληψη. Πρακτικά, μετά από τόσα χρόνια, μπορώ να πω ότι ο απόηχος και τα αποτελέσματα μιας τέτοιας στάσης ζωής είναι θετικά. Και για μένα, σαν άνθρωπο, που δεν αλλοιώνω τον χαρακτήρα μου, αλλά και για την σταδιοδρομία μου.

8. Γιατί να διαλέξει ένας πολίτης και να ψηφίσει τον Αλέξανδρο Δερμεντζόπουλο;

Είναι ένα ερώτημα που έθεσα πρώτα-πρώτα στην οικογένεια μου, στη γυναίκα μου και τα παιδιά μου, που είναι οι πιο αδυσώπητοι κριτές μου. Και η απάντηση είναι, γιατί εκφράζει τη σύγχρονη αντίληψη στην πολιτική. Γιατί έχει άποψη και προτάσεις. Γιατί έχει επιμονή στους στόχους. Και είναι και ακούραστος. Γιατί αγαπάει τον τόπο του, σε βαθμό εμμονής. Γιατί είναι κοντά στον πολίτη κάθε ηλικίας και στα προβλήματα του. Γιατί ποτέ δεν πουλάει τα πιστεύω και τις αρχές του για οποιοδήποτε λόγο, με κόστος που το έχει πληρώσει επανειλημμένα. Γιατί έχει ηγετικές ικανότητες, με παράλληλη διατήρηση ισορροπιών. Γιατί είναι αποτελεσματικός.

Παράλληλα, όμως, είναι προσιτός και ανθρώπινος. Έντιμος και ειλικρινής, σε βαθμό που οι φίλοι του να λένε ότι έρχεται σε αντίφαση με την μέχρι τώρα αντίληψη του πολιτικού (υποσχέσεις και ψέματα). Γιατί του αρέσουν οι ξεκάθαρες λύσεις και σχέσεις. Τέλος, γιατί εμπνέει ασφάλεια και σιγουριά. Και έχει μεράκι και κατάρτιση για την άσκηση της πολιτικής του μέλλοντος μας.

9. Έχετε μετρήσει πόσα χιλιόμετρα κάνατε στις εκλογές του 2000 μόνο σε μια ημέρα, αλλά και πόσες χειραψίες δώσατε;

Οι προεκλογικές περίοδοι είναι πάντα δύσκολες και έντονες. Δεν έχεις την πολυτέλεια, εκείνη τη χρονική στιγμή, να μετρήσεις το βηματισμό, τις ανάσες σου.

Κοιτάς μόνο μπροστά, τον τερματισμό, σαν άλογο κούρσας. Κινείσαι με ρυθμούς αλλιώτικους από τους συνηθισμένους, με βάση τον προγραμματισμό σου. Και δυστυχώς, πολλές φορές είσαι έξω από αυτόν. Έτσι δεν έχεις την πολυτέλεια της μέτρησης δρόμου και αντοχών. Αν κάτι κατάλαβα, από την ενασχόληση μου τόσα χρόνια, είναι ότι η πολιτική, είναι μια διαρκής δοκιμασία των αντοχών σου. Των ορίων σου. Και εκεί που πιστεύεις ότι τα εξήντλησες, διαπιστώνεις ότι, πάντα υπάρχουν αποθέματα. Που συνεχώς τα αξιοποιείς. Είναι μια συνεχής άσκηση. Και είναι αυτό το γεγονός, που σε κρατάει ζωντανό και σε εγρήγορση. Είναι θαυμάσια εμπειρία. Είναι η ίδια η ζωή σε όλη της την ένταση.

10. Κινηματογράφο πάτε; Στο γήπεδο ή στο θέατρο;

Παλιά πήγαινα πολύ συχνά. Τόσο κινηματογράφο, όσο και θέατρο. Σήμερα, λόγω πολλών υποχρεώσεων, πάω σπάνια. Και μου λείπει. Μου λείπει η όλη διαδικασία. Από την προετοιμασία του να ξεκινήσεις, μέχρι του να παρακολουθήσεις, μαζί με τη γυναίκα σου μια καλή ταινία, μια παράσταση. Ή ένα καλό αγώνα μαζί με τα παιδιά σου. Και στο τέλος να το σχολιάσεις, να κριτικάρεις. Είναι χαρές της ζωής που δύσκολα αναπληρώνονται. Πάντως, πάντα στην πρώτη ευκαιρία, κυρίως σε διακοπές, προσπαθώ να καλύψω αυτά τα κενά. Όπως και τα ταξίδια. Που μου αρέσουν πολύ. Και τα κάνουμε όλοι μαζί. Σαν μια ευκαιρία να βρεθούμε κοντά και όχι σαν ανάγκη εξιλέωσης για το χαμένο χρόνο.

11. Αν σας έλεγα απόψε να διαλέξετε μπουζούκια ή μπαράκια. Που θα πηγαίναμε;

Και στα δύο. Ανάλογα με τη διάθεση της στιγμής. Δεν έχω κανένα πρόβλημα προσαρμογής με κανένα χώρο ή τρόπο ψυχαγωγίας. Φτάνει να είναι μέσα στα πλαίσια της γενικότερης αισθητικής. Και νοιώθω παντού εξίσου άνετα. Εξάλλου αυτοί οι τρόποι διασκέδασης, μαζί με το θέατρο και το σινεμά, είναι οι φυσικοί τρόποι της γενιάς μου.

12. Όταν διασκεδάζετε ξεφεύγετε από τα όρια ενός πολιτικού; Και ποια είναι τα όρια;

Σας εξήγησα πριν, ότι δεν κάνω πολιτική «για» την πολιτική. Είμαι αυτός που είμαι και δεν χρειάζεται ποτέ να υποκριθώ. Διατηρώ τα όρια που έχω «βάλει» σαν άτομο, σαν χαρακτήρας. Επιπλέον όρια θα στερούσαν τον αυθορμητισμό και την ειλικρίνεια μου. Και δεν θα το έκανα με τίποτε αυτό.