Ομιλία στη Βουλή για το Νόμο Πλαίσιο

«Όταν ένα σύστημα που εφαρμόζεται δεν λειτουργεί σωστά, πρέπει να δείξεις θάρρος και ευθύνη και να προχωρήσεις στην μεταρρύθμισή του.»

Συζητούμε σήμερα το Νόμο Πλαίσιο, το Νόμο για την «Μεταρρύθμιση του θεσμικού πλαισίου για τη δομή και λειτουργία των Ανώτατων Εκπαιδευτικών Ιδρυμάτων». Είναι ένας νόμος που έρχεται να ρυθμίσει και να θεσμοθετήσει ζητήματα που αφορούν την κορυφαία βαθμίδα της εκπαίδευσης στη Χώρα μας, τα Πανεπιστήμια.

Απλά.

Ξεκάθαρα.

Σε αντίθεση με αυτήν την απλή και ξεκάθαρη πραγματικότητα, εδώ και τουλάχιστον 10 μήνες, με ένα διάλειμμα για τις καλοκαιρινές διακοπές, ζούμε μια παράκρουση.

Στην αρχή είχαμε δηλώσεις καθολικής απόρριψης κάθε πρωτοβουλίας.

Στη συνέχεια αγωνιστικές κινητοποιήσεις κατά του «μεγάλου εχθρού», οι οποίες με το πέρασμα του χρόνου άρχισαν να γίνονται ανεξέλεγκτες και επικίνδυνες.

Μετά επίρριψη ευθυνών για προσπάθεια ελέγχου των κινητοποιήσεων.

Κατόπιν, και μετά από μια μεγάλη περίοδο αναστάτωσης, περάσαμε στο στάδιο της επίρριψης ευθυνών για τη μη προσπάθεια, αυτή τη φορά, ελέγχου της κατάστασης.

Και όλα αυτά στο όνομα της Παιδείας. Και όμως τελικά αυτή που βγήκε λαβωμένη από όλα αυτά, μετά από όλο αυτό το διάστημα, είναι η Παιδεία, είναι τα Πανεπιστήμιά μας, είναι οι φοιτητές μας, τα παιδιά μας.

Κυρίες και Κύριοι Συνάδελφοι,

Πιστεύω στον αγώνα.

Πιστεύω στις θαρραλέες διεκδικήσεις.

Πιστεύω στις γενναίες «επαναστάσεις».

ΠΡΟΫΠΟΘΕΣΗ ΟΜΩΣ: Να υπάρχει αιτία, επιχείρημα και συνέπεια.

Η Νέα Δημοκρατία, τόσο στο πρόγραμμά της, όσο και στη συζήτηση για την αναθεώρηση του άρθρου 16, αλλά και ενόψει των αλλαγών στο νόμο πλαίσιο, με ιδιαίτερη έμφαση και σαφήνεια, διατύπωσε το βασικό της μέλημα: την αναβάθμιση του δημόσιου δωρεάν Πανεπιστημίου.

Δεν συντρέχει κανένας λόγος να επαναλάβω τι σημαίνει παιδεία, εκπαίδευση και Πανεπιστήμιο. Είναι αυτονόητα. Δεν είναι αυτονόητη, όμως, η προσπάθεια που πρέπει να καταβάλλεται διαρκώς και αδιάλειπτα για τον εκσυγχρονισμό του εκπαιδευτικού μας συστήματος, προκειμένου να μπορεί να αντεπεξέρχεται στις επιταγές της εποχής, να καθίσταται ανταγωνιστικό και με υψηλό επίπεδο.

Η σημερινή κατάσταση στα Ελληνικά Πανεπιστήμια είναι σε όλους μας γνωστή. Τα προβλήματα πολλά. Οι ελλείψεις αισθητές. Το σύστημα της ανώτατης εκπαίδευσης εμφανίζει χαρακτηριστικά κρίσης, όπως συγκεντρωτισμός, εσωστρέφεια, έλλειψη διαφάνειας, δημοκρατικό έλλειμμα στην εκλογή και στην ανάδειξη των διοικητικών αρχών, κατάχρηση της έννοιας του ασύλου. Όλα αυτά συνδυάζονται με την ελλιπή οικονομική και διοικητική διαχείριση των Ιδρυμάτων, την προβληματική υλικοτεχνική υποδομή και την ανυπαρξία σύγχρονων βιβλιοθηκών.

Για όλα αυτά πρέπει να γίνει κάτι. Η Πολιτεία πρέπει να αφυπνισθεί. Να δράσει. Δεν υπάρχουν περιθώρια καθυστερήσεων.

Όταν ένα σύστημα που εφαρμόζεται δεν λειτουργεί σωστά, πρέπει να δείξεις θάρρος και ευθύνη και να προχωρήσεις στην μεταρρύθμισή του.

Αυτήν την ανάγκη, αυτό το πρόβλημα έρχεται να θεραπεύσει η Κυβέρνηση με το νόμο αυτό.

Ναι, είναι αλήθεια. Η παιδεία χρειάζεται χρηματοδότηση. Και παλεύουμε με όλα τα δυνατά μέσα για να αυξηθεί η χρηματοδότηση αυτή.

Χρειάζεται όμως και θεσμικές παρεμβάσεις, οι οποίες να μπορέσουν να ενδυναμώσουν και να περιφρουρήσουν την αυτοτέλεια των πανεπιστημιακών ιδρυμάτων, την ορθή και ορθολογιστική τους λειτουργία και να ενισχύσουν την απόδοση και το επίπεδό τους.

Ενδεικτικά, θέλω να αναφέρω ορισμένα σημαντικά σημεία που εισάγονται με τον νέο νόμο:

  • Πρόβλεψη σύνταξης τετραετούς ακαδημαϊκού αναπτυξιακού προγράμματος από τα Α.Ε.Ι.
  • Θέσπιση υποχρέωσης για κατάρτιση εσωτερικού κανονισμού σε κάθε Α.Ε.Ι. προκειμένου να διασφαλιστεί η ορθή λειτουργία και αυτονομία.
  • Επανακαθορισμός των λειτουργιών του ακαδημαϊκού ασύλου, ώστε αυτό να έχει αμιγώς ακαδημαϊκό χαρακτήρα.
  • Κοινωνική λογοδοσία των Α.Ε.Ι.
  • Ουσιαστική στήριξη στους φοιτητές από ασθενέστερα εισοδηματικά στρώματα, καθώς και σύνδεση των αποφοίτων με την κοινωνική πραγματικότητα
  • Ενίσχυση της διαφάνειας στα Α.Ε.Ι. με την εφαρμογή την αρχή της δημοσιότητας σε όλες τις δραστηριότητές τους
  • Εξορθολογισμός των διαδικασιών για την εκλογή των μελών ΔΕΠ, προκειμένου να διασφαλίζεται η αξιοκρατία και η νομιμότητα.

Ποιος μπορεί να διαφωνήσει με την αναγκαιότητα αυτών των αλλαγών;

Και με ποια σκοπιμότητα άραγε;

Όλοι ονειρευόμαστε για τα παιδιά μας ένα πανεπιστήμιο υψηλού επιπέδου, ένα πανεπιστήμιο ανταγωνιστικό, ένα πανεπιστήμιο που θα μπορεί να ανταποκριθεί στα γνωρίσματα της σύγχρονης εποχής, που έχει χαρακτηριστικά την επιστήμη, την έρευνα, την τεχνολογία και την καινοτομία.

Σε όλη την Ευρώπη έχει τεθεί ως υψηλή εθνική προτεραιότητα ο εκσυγχρονισμός των συστημάτων Ανώτατης Εκπαίδευσης με μακροπρόθεσμο και στρατηγικό σχεδιασμό και όχι προχειρότητες και επιπολαιότητες.

Η νέα διακυβέρνηση από την πρώτη στιγμή κατέστησε σαφές ότι θα καταβάλει κάθε δυνατή προσπάθεια προκειμένου να πετύχει την ποιοτική αναβάθμιση σε όλα τα επίπεδα της ελληνικής κοινωνίας.

Το ίδιο και στο μέγιστο βαθμό ισχύει για την παιδεία, η οποία πρέπει να καταστεί δυνατή ώστε να ανταποκριθεί στον πολυδιάστατο ρόλο που της αναλογεί για το αναπτυξιακό μέλλον της χώρας και ιδίως της νέας γενιάς.

Κόντρα σε όσα ακούγονται, κόντρα σε όσα ανακυκλώνονται καθημερινά προσπαθώντας να δημιουργήσουν συνθήκες αταξίας και αναταραχής, η Κυβέρνηση με νηφαλιότητα και συνέπεια είναι εδώ να στηρίξει τις επιλογές της, να συνεχίσει το έργο της.

Να εφαρμόσει αυτό που η ίδια η κοινωνία απαιτεί.

Τα παιχνίδια τελείωσαν. Δεν αρέσουν πλέον ούτε στα παιδιά μας.

Η χώρα πρέπει να μπει σε τάξη.

Το εκπαιδευτικό μας σύστημα πρέπει να σηκώσει κεφάλι.

Αυτό πρέπει να γίνει κατανοητό από όλους.

Και μακάρι όλοι να συμπράξουμε και προς αυτήν την κατεύθυνση.

Γιατί αυτά δεν είναι ζητήματα αντίθεσης.

Είναι εθνικά θέματα κοινής και συλλογικής απόφασης και δράσης.