Ομιλία για το Χωροταξικό στη Βουλή

«Το Εθνικό Χωροταξικό Σχέδιο είναι μία μεγάλη μεταρρύθμιση που θα συμβάλλει καθοριστικά στην ολοκληρωμένη και αειφόρο ανάπτυξη της Ελληνικής Επικράτειας, με απόλυτο σεβασμό στο περιβάλλον.»

Ξεκινώντας θα πρέπει να χαιρετίσουμε την κατάθεση προς ‘Εγκριση του Γενικού Πλαισίου Χωροταξικού Σχεδιασμού και Αειφόρου Ανάπτυξης.

Ενός σοβαρού και δύσκολου εγχειρήματος. Που αποτελεί τη μεγαλύτερη ίσως των μεταρρυθμίσεων που επιχειρεί αυτή η Κυβέρνηση. Και την επιχειρεί με την υπευθυνότητα που της αρμόζει.

Επιτέλους αποκτά και η χώρα μας ένα ολοκληρωμένο Χωροταξικό σχέδιο. Με όλα τα θετικά που έχει η ύπαρξη του και που προσδοκούμε. Και με την εμπειρία των αρνητικών που είχε η απουσία του τα προηγούμενα χρόνια και τα πληρώσαμε, σε ότι αφορά την ορθολογική ανάπτυξη και οργάνωση και την προστασία του περιβάλλοντος.

Με μακρά και επίπονη δουλειά, μετά από συστηματική μελέτη, διεξοδική διαβούλευση και λεπτομερειακή αξιολόγηση όλων των προτάσεων που υποβλήθηκαν κατά τη διαβούλευση, αλλά και στο πλαίσιο της συζήτησης στην αρμόδια Επιτροπή της Βουλής.

Αυτό που χαρακτηρίζεται δε εξαιρετικά θετικό και ενδεικτικό του τρόπου με τον οποίο αντιμετώπισε το ΥΠΕΧΩΔΕ την συναινετική έγκριση του Χωροταξικού, είναι οι επανειλλημένες δηλώσεις του Υπουργού για κατάθεση κάθε εποικοδομητικής πρότασης και παρατήρησης κατά τη διάρκεια της διαβούλευσης και επανεξέταση των θεμάτων που τέθηκαν.

Δηλώσεις που επιβεβαιώθηκαν με την κατάθεση του Τελικού Σχεδίου, με χαρακτηριστικό παράδειγμα των θεμάτων που αφορούσαν την περιοχή της Θράκης και έγιναν αποδεκτά από πλευράς της πολιτικής ηγεσίας του ΥΠΕΧΩΔΕ.

Κάθε πρόταση που δεν αλλοίωνε τη φιλοσοφία του Χωροταξικού Σχεδίου και ήταν τεκμηριωμένη, έγινε αποδεκτή. Και αυτό αποδεικνύει στην πράξη ότι η διαβούλευση και ο διάλογος, σε όλες τις φάσεις του δεν είχαν τυπικό, αλλά ουσιαστικό χαρακτήρα.

Λίγα λόγια για το ιστορικό μέχρι σήμερα.

Στις αρχές του 2006 ανατέθηκε η μελέτη για τον Εθνικό Χωροταξικό, η οποία περατώθηκε τον Μάρτιο του 2007. Ακολούθησε η επεξεργασία της μελέτης αυτής, η συζήτηση με άλλους φορείς και τελικά τον Ιούλιο του 2007 παρουσιάστηκε και παραδόθηκε σε διαβούλευση η αρχική πρόταση για το Εθνικό Χωροταξικό Σχέδιο. Το Νοέμβριο του 2007 άρχισαν οι εργασίες γνωμοδότησης στο Εθνικό Συμβούλιο Χωροταξικού Σχεδιασμού και Αειφόρου Ανάπτυξης, το οποίο παρέδωσε την γνωμοδότησή του τον περασμένο Δεκέμβριο. Ακολούθησε επεξεργασία των προτάσεων και παρατηρήσεων που είχαν κατατεθεί για να διαμορφωθεί το κείμενο που προ μηνός συζητήθηκε στην αρμόδια Επιτροπή της Βουλής. Μετά από έναν εξαντλητικό διάλογο, με φορείς και συναδέλφους βουλευτές, σε πέντε συνεδριάσεις, το κείμενο έλαβε την τελική του σημερινή μορφή.

Για ποια σπουδή, λοιπόν, ομιλούν;

Για πιο έλλειμμα λοιπόν διαλόγου μπορεί κανείς να ομιλεί;

Τι βοηθάει η πρόταση για απόσυρση ή επανεξέταση του Σχεδίου;

Παρά μόνο επιπλέον καθυστέρηση στον ήδη επιβαρυμένο χρόνο και χώρο.

Το Εθνικό Χωροταξικό Σχέδιο είναι μία μεγάλη μεταρρύθμιση που θα συμβάλλει καθοριστικά στην ολοκληρωμένη και αειφόρο ανάπτυξη της Ελληνικής Επικράτειας, με απόλυτο σεβασμό στο περιβάλλον.

Έχει, μάλιστα, ειδικό κεφάλαιο αρκετά εκτεταμένο, το οποίο αναφέρεται στην προστασία και ανάδειξη του φυσικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος με συγκεκριμένες κατευθύνσεις και μέτρα.

Πλέον, καθένας θα ξέρει τι μπορεί να κάνει και που και όλες οι δραστηριότητες θα υπακούουν σε κανόνες εκ των προτέρων γνωστούς.

Πρέπει δε να σημειωθεί ότι η μελέτη του Εθνικού Σχεδίου προωθήθηκε παράλληλα με τις μελέτες για τα Ειδικά Πλαίσια, ώστε - όπως είναι και το σωστό – να αλληλοσυμπληρώνονται και να διαμορφώνονται με τρόπο που δεν θα οδηγεί στην αλληλοαναίρεσή τους.

Στόχος της μεγάλης αυτής μεταρρύθμισης είναι η ολοκληρωμένη χωρική ανάπτυξη και αειφορική οργάνωση του εθνικού χώρου, που προωθεί ισόρροπα την κοινωνική και οικονομική συνοχή, την ανταγωνιστικότητα και την προστασία του φυσικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος.

Μια προσπάθεια που αναμένεται να συμβάλλει καθοριστικά στην αξιοποίηση των ευκαιριών και των δυνατοτήτων, αλλά και στην αντιμετώπιση των αδυναμιών και των κινδύνων που προκαλούνται κατά την αναπτυξιακή διαδικασία στο περιβάλλον και την ίδια την ανάπτυξη.

Σκοπός του Εθνικού Χωροταξικού Πλαισίου είναι ο προσδιορισμός στρατηγικών κατευθύνσεων για την ολοκληρωμένη χωρική ανάπτυξη και αειφόρο οργάνωση του εθνικού χώρου για τα επόμενα 15 χρόνια.

Το Εθνικό Χωροταξικό Σχέδιο αποτελεί την συνθετική θεώρηση στο χώρο των επιμέρους πολιτικών, των προγραμμάτων και έργων, εξασφαλίζοντας την εσωτερική συνοχή και την συμπληρωματικότητά τους.

Με το Εθνικό Χωροταξικό Σχέδιο επιδιώκεται:

  1. Η ενίσχυση του ρόλου της χώρας σε διεθνές, ευρωπαϊκό, μεσογειακό και βαλκανικό επίπεδο,
  2. Η ενίσχυση της περιφερειακής ανάπτυξης και της χωρικής συνοχής
  3. Η προστασία του περιβάλλοντος και η συνετή διαχείριση του χώρου με τον περιορισμό παραγόντων υποβάθμισής του χώρου, όπως η υπέρμετρη αστική εξάπλωση και η διάσπαρτη δόμηση.
  4. Η παροχή πλαισίου κατευθύνσεων και στρατηγικών για τα υποκείμενα επίπεδα σχεδιασμού.

Το Εθνικό Χωροταξικό Σχέδιο συμπεριλαμβάνει κατευθύνσεις και μέτρα, που αναφέρονται σε επτά ενότητες.

Η πρώτη ενότητα αναφέρεται στη θέση της χώρας στο ευρωπαϊκό και διεθνές περιβάλλον και αναλύει τους κύριους πόλους και άξονες ανάπτυξης του εθνικού χώρου.

Η δεύτερη ενότητα περιλαμβάνει τις προτάσεις για την αναμόρφωση των δικτύων υποδομών και των υπηρεσιών μεταφορών.

Η τρίτη ενότητα αφορά στη χωρική διάρθρωση των παραγωγικών τομέων, αναλύοντας τους στόχους και τις κατευθύνσεις ανά τομέα (αγροτικός τομέας, βιομηχανία τουρισμός).

Η τέταρτη ενότητα αναλύει όσα προβλέπονται για τη χωρική διάρθρωση του αστικού δικτύου, του ορεινού, του παράκτιου, του νησιωτικού, του αγροτικού χώρου και των παραμεθόριων περιοχών.

Η πέμπτη ενότητα περιλαμβάνει τις κατευθύνσεις για την προστασία του φυσικού και πολιτιστικού πλούτου.

Η έκτη ενότητα αφορά στις προτάσεις για την γεωγραφική και διοικητική ανασυγκρότηση της χώρας.

Η έβδομη ενότητα περιλαμβάνει τις προϋποθέσεις και τους μηχανισμούς υλοποίησης του Γενικού Χωροταξικού Πλαισίου, καθώς και όσα προβλέπονται για την παρακολούθηση και αξιολόγηση των χωρικών εξελίξεων.

Κάποιοι χαρακτήρισαν το Εθνικό Χωροταξικό Σχέδιο γενικόλογο, ασαφές, χωρίς στόχους, χωρίς χρονοδιαγράμματα. Ηθελημένα όμως παραβλέπουν τα Ειδικά Χωροταξικά Πλαίσια, όπου εκεί εξειδικεύονται όλα τα ζητήματα λεπτομερώς. Όπως για παράδειγμα η ολοκλήρωση του Δασολογίου και του Κτηματολογίου. Οι Βιολογικοί καθαρισμοί και τα αποχετευτικά δίκτυα, οι ΧΑΔΑ, οι προστατευόμενες περιοχές.

Η ολοκλήρωση του εθνικού χωροταξικού σχεδιασμού συνιστά μία από τις σημαντικότερες διαρθρωτικές αλλαγές που έγιναν στη χώρα τις τελευταίες δεκαετίες.

Είναι μία μεγάλη μεταρρύθμιση που θα συμβάλλει καθοριστικά στην ολοκληρωμένη και αειφόρο ανάπτυξη της Ελληνικής Επικράτειας.

Και σήμερα καλούμαστε όλοι μας, κόμματα και βουλευτές εγκρίνοντας το Εθνικό Χωροταξικό Σχέδιο να επιτελέσουμε το Εθνικό μας χρέος για το μέλλον της χώρας μας.